Czego należy oczekiwać sięgając po ten tytuł? Naturalnie, nie akademickiego i historycznego wykładu sensu stricto. To powinno być jasne dla każdego, kto zna twórczość autorki. Dla Gendry-Sun opowiadanie o historii Korei albo, jak w tym przypadku, pisanie o obecnym północnokoreańskim przywódcy to punkt wyjścia do zrobienia... kroku w tył. Do cofnięcia się w czasie i stopniowego budowania przed czytelnikami coraz pełniejszego obrazu o obu Koreach. O ich obywatelach, o ich czworonożnych pupilach, o trudnościach wynikających z wieloletniego rozłamu, o różnicach kulturowych a także o tym jak ów rozłam wpływał na samą autorkę.
I jeszcze raz powtórzę: kiedy Gendry-Kim rozpoczyna 'wykład' nie robi tego w sposób nachalny, czysto akademicki. Nie zarzuca czytelnika faktograficznymi danymi, nie jest nauczycielem zmuszanym iść zgodnie z założeniami programu nauczania. Przeciwnie. Mimo, że temat należy do grupy tych bardzo poważnych - wystarczy spojrzeć na minę pana na okładce - autorka podchodzi do niego z dystansem a nawet z humorem.
Chwilami wygląda to tak jakby Gendry-Kim pisała pamiętnik, w którym obok prywatnych zapisków z konkretnego dnia lub okresu (lata szkolne, nauka we Francji, etc.) znalazły się przypisy do tego, co aktualnie działo się w rodzinie tytułowego przywódcy. Bardzo często owe przypisy wzbogacone są odpowiednim komentarzem, punktującym tak polityczną jak i społeczno-gospodarczą ówczesną sytuację w Korei Północnej. Niemalże zawsze w roli ekspertów pojawiają się osoby albo będące świadkami opisanych przez autorkę wydarzeń albo osoby z bardzo bliskiego kręgu elit rządzących ze wspomnianego kraju. Uwaga: Nie są to jednak komentarze przesadnie rozbudowane a już na pewno nie zmieniają historii - tym samym komiksu - w politologiczną rozprawkę.
W mojej ocenie dla autorki pisanie o Kim Dzong Unie to nie tyle chęć stworzenia rzeczowego, właśnie politologiczno-historycznego, wykładu ile okazja do snucia wspomnień oraz próba wyrażenia swoich obaw w związku z tym co aktualnie dzieje się na półwyspie koreańskim. Z uwagi na wojnę na Ukrainie to właśnie wizja szybkiego nasilania się konfliktu zbrojnego wydaje się najbardziej niepokoić autorkę. Widać, że Keun Suk Gendry Kim jest osobą zorientowaną i autentycznie zaniepokojoną roznąscymi napięciami na linii Pjongjang-Seul.
Czytając ten komiks warto również pamiętać, że dla autorki ważny jest człowiek a nie prezentacja samego mechanizmu władzy. Jeżeli już dochodzi do tego ostatniego to prawie zawsze w kontekście szkody wyrządzonej przez ów mechanizm; na przykład podczas omawiania procesu czystek po śmierci Kim Dzong Ila czy przy wspominaniu okresu zwanego 'żmudnym marszem'. Oczywiście nadal 'bohaterem' komiksu jest Kim Dzong Un ale nawet mówiąc o nim jako dyktatorze autorka stara się pokazywać w nim człowieka. Dla mnie to plus choć nie największy.
Czym komiks urzekł najbardziej? Tym, że jak zawsze Keum Suk Gendry-Kim opowiada zajmująco o tematach istotnych ale robi to w sposób bardzo przystępny. Nie ucieka się do górnolotnych wywodów, nie pozuje na alfę i omegę podejmowanego zagadnienia. Aby sprawnie przeprowadzić nas przez ostatnią historię Korei Północnej korzysta z pomocy ekspertów, bezpośrednich świadków zjawisk wymienianych w komiksie. Bardzo dobra decyzja. W ogóle ten komiks wydaje się mocno przemyślany, poukładany i na pewno odważny. Choć jego treść została podzielona jedynie na siedem głównych tematów autorka nie ogranicza się wyłączenie do nich. To tylko umowne znaki demarkacyjne. Tematycznie komiks jest o wiele bogatszy. Zdecydowanie polecam.
--------------------------------------------------------
Keum Suk Gendry-Kim
Komiks otrzymałem od wydawcy, Kultura Gniewu (09/2026)
